• Stan prawny na: 2026-05-18
Co do zasady rodzice nie odpowiadają za długi pełnoletniego syna ani córki, nawet jeśli mieszkają razem z dzieckiem. Komornik nie może zająć emerytury rodzica za zobowiązania dorosłego dziecka, jeżeli rodzic nie jest współdłużnikiem lub poręczycielem.
W praktyce problem pojawia się najczęściej wtedy, gdy dłużnik mieszka z rodzicami albo po jego śmierci dochodzi do dziedziczenia długów. Wyjaśniamy, kiedy komornik może wejść do mieszkania, jakie prawa mają rodzice oraz jak uniknąć odpowiedzialności za zobowiązania po zmarłym dziecku.

Pełnoletni syn pana Ryszarda podpisał kilka umów z operatorami telefonii komórkowej i nie regulował należności. Rodzice obawiają się, że ponieważ syn mieszka razem z nimi i jest tam zameldowany, komornik zajmie ich emerytury albo wyposażenie mieszkania.
Zgodnie z polskim prawem rodzice nie odpowiadają za długi pełnoletniego dziecka wyłącznie dlatego, że są jego rodzicami. Dłużnikiem pozostaje osoba, która zawarła umowę lub zaciągnęła zobowiązanie.
Oznacza to, że wierzyciel nie może skierować egzekucji do emerytury rodziców, ich rachunku bankowego czy majątku tylko dlatego, że dorosły syn lub córka mają zadłużenie.
Wyjątkiem byłaby sytuacja, gdy rodzic sam podpisał umowę jako współkredytobiorca, poręczyciel albo przejął dług.
Sam fakt, że dłużnik mieszka z rodzicami lub jest tam zameldowany, nie powoduje odpowiedzialności rodziców za jego zobowiązania.
Zobacz również: Czy komornik może zająć majątek rodziców za długi syna
Masz problem prawny podobny do opisanego w artykule?
Opisz swoją sprawę prawnikowi ›Wycena zwykle w ciągu 1 godziny • Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje
Komornik prowadzi egzekucję wyłącznie przeciwko osobie wskazanej w tytule wykonawczym. Jeżeli rodzice nie są dłużnikami, ich emerytura nie może zostać zajęta za długi syna lub córki.
Dotyczy to również świadczeń wypłacanych przez ZUS. Emerytura rodzica stanowi jego własne świadczenie i nie podlega egzekucji za cudze zobowiązania.
Warto przy tym pamiętać, że inne zasady dotyczą egzekucji prowadzonej bezpośrednio przeciwko emerytowi będącemu dłużnikiem. W takiej sytuacji obowiązują ograniczenia potrąceń i zajęcie emerytury i kwota wolna.
Inaczej wygląda sytuacja po śmierci zadłużonego dziecka. Wówczas rodzice mogą zostać powołani do spadku i odziedziczyć zarówno majątek, jak i długi.
Zgodnie z art. 1015 Kodeksu cywilnego spadkobierca ma 6 miesięcy od chwili, gdy dowiedział się o powołaniu do spadku, na złożenie oświadczenia o:
Jeżeli w tym terminie nie zostanie złożone żadne oświadczenie, spadek zostaje przyjęty z dobrodziejstwem inwentarza. Odpowiedzialność za długi jest wtedy ograniczona do wartości aktywów spadku.
W praktyce przy wysokim zadłużeniu często rozważa się odrzucenie spadku. Każda sytuacja wymaga jednak indywidualnej oceny, zwłaszcza gdy w skład spadku wchodzi majątek.
W kontekście odpowiedzialności spadkobierców warto przeczytać także artykuł dotyczący dziedziczenie długów po zmarłym oraz problematyki śmierć dłużnika a egzekucja.
Powołanie rodziców do spadku może wynikać z art. 932 § 1 Kodeksu cywilnego, zgodnie z którym w braku zstępnych spadkodawcy do dziedziczenia dochodzą jego małżonek i rodzice.
Jeżeli dłużnik mieszka z rodzicami, komornik może podjąć czynności w miejscu jego zamieszkania, w tym dokonać oględzin mieszkania i próbować ustalić składniki majątku należące do dłużnika.
W praktyce szczególne znaczenie ma sytuacja, gdy dłużnik zameldowany u rodziców faktycznie mieszka pod tym adresem.
Komornik nie ma jednak prawa zajmować przedmiotów należących do rodziców. Dlatego warto przechowywać faktury, umowy zakupu albo inne dokumenty potwierdzające własność wyposażenia mieszkania.
Jeżeli dojdzie do zajęcia cudzych rzeczy, właściciel może dochodzić swoich praw przed sądem. Więcej na ten temat opisujemy w artykule dotyczącym sytuacji, gdy komornik zajmuje rzeczy rodziców w domu.
Poniższe przykłady pokazują najczęstsze sytuacje pojawiające się w praktyce komorniczej i spadkowej.
Pan Andrzej mieszka razem z pełnoletnim synem, który ma niespłacone pożyczki. Komornik wszczął egzekucję przeciwko synowi, ale nie mógł zająć emerytury pana Andrzeja, ponieważ nie był on stroną żadnej umowy ani poręczycielem.
Po śmierci zadłużonej córki pani Teresa dowiedziała się, że może odziedziczyć również jej zobowiązania. W terminie 6 miesięcy złożyła przed notariuszem oświadczenie o odrzuceniu spadku, dzięki czemu uniknęła odpowiedzialności za długi.
Komornik pojawił się w mieszkaniu rodziców pana Michała, który był tam zameldowany. Rodzice okazali faktury za sprzęt RTV i meble, dzięki czemu uniknęli problemów związanych z zajęciem ich majątku.
Nie. Rodzice nie odpowiadają za zobowiązania pełnoletniego dziecka, chyba że sami podpisali umowę jako współdłużnicy lub poręczyciele.
Tak, jeżeli dłużnik tam mieszka lub jest to wskazane miejsce jego pobytu. Komornik może jednak zajmować wyłącznie rzeczy należące do dłużnika.
Nie. Sam meldunek nie powoduje przejęcia odpowiedzialności za zobowiązania dłużnika.
Co do zasady 6 miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o swoim powołaniu do spadku.
Jeżeli dłużnik jest współposiadaczem rachunku, komornik może dokonać zajęcia rachunku wspólnego. W takiej sytuacji konieczne może być wykazanie, jaka część środków należy do osoby niebędącej dłużnikiem.
Potrzebujesz pomocy w swojej sprawie?
Opisz swoją sprawę prawnikowi ›Wycena zwykle w ciągu 1 godziny
Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje
1. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny, w szczególności art. 1015 oraz art. 932 § 1 – Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93
2. Ustawa z dnia 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych – Dz.U. 2018 poz. 771
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
Opracowanie redakcyjne na podstawie porady prawnej. Ekspert merytoryczny: Marek Gola
Radca prawny, doktorant w Katedrze Prawa Karnego Procesowego na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Śląskiego, zdał aplikację radcowską w Okręgowej Izbie Radców Prawnych w Katowicach. Specjalizuje się w szczególności w prawie karnym materialnym i...
>> więcej informacjiZapytaj prawnika