Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z długami?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Czy komornik może zająć majątek rodziców za długi syna?

Janusz Polanowski • Opublikowane: 2017-12-11

Mieszkam z żoną i synem w mieszkaniu, które jest naszą małżeńską współwłasnością. Syn jest osobą pełnoletnią. Niestety jest zadłużony w wielu bankach i nie jest w stanie spłacić wszystkich zobowiązań. Od miesiąca pracuje. Co zrobić, jakie podjąć kroki, aby nie odpowiadać za długi syna?

zdjęcie prawnika
Janusz Polanowski

»Wybrane opinie klientów

Dziękuję za szybką i pomocną odpowiedż
Halina, 55 lat, technik ekonomista
Jestem bardzo zadowolona, dziękuję za szybką i wyczerpującą odpowiedź
Katarzyna, 59 manager
Jestem bardzo zadowolona z odpowiedzi, kolejny raz przekonałam się, że są to odpowiedzi wyczerpujące i w pełni profesjonalne
Ela
Jestem zadowolony z porad prawnych udzielonych przez \"eporady24.pl\". Zadawałem kilkukrotnie pytania dodatkowe i otrzymałem ostatecznie wyczerpująca odpowiedź, a co najważniejsze, jej podstawę prawną.
Jerzy, fizjoterapeuta, 64 lata
Bardzo serdecznie dziękuje Pani mecenas za porade. Wszystko jest dla mnie jasne.
Edyta, mgr administracji, 38 lat

Najprawdopodobniej wyłącznie Państwa syn ponosi odpowiedzialność prawną za swe zachowania, w tym za długi przez siebie zaciągnięte. Napisałem „najprawdopodobniej”, ponieważ zdarza się przyjmowanie odpowiedzialności za cudze zobowiązania, np. przez ustanowienie hipoteki (np. na określonym tytule prawnym do lokalu) lub przez udzielenie poręczenia. Państwa syn ponosi odpowiedzialność prawną za swe zachowania nie tylko od czasu uzyskania pełnoletniości – art. 10 Kodeksu cywilnego (K.c.). Proszę zwrócić uwagę na – wprawdzie dotyczący odpowiedzialności odszkodowawczej (art. 415 i następne K.c.) – artykuł 426 K.c., który stanowi: „Małoletni, który nie ukończył lat trzynastu, nie ponosi odpowiedzialności za wyrządzoną szkodę”.

Zaistniała sytuacja sprawia, że Państwo powinni bardzo cenić swoje podpisy. Absolutnie żadnego podpisywania (nawet małych „karteluszków”) bez dokładnego przeczytania i zaakceptowania całej treści, z którą wiąże się podpis! Zawsze przydaje się rozwaga i ostrożność, ale przedstawiona sytuacja może zwiększać ryzyko podsuwania Państwu do podpisu czegoś, z czym wiązałoby się ryzyko przyjęcia odpowiedzialności prawnej za cudze długi. Większego zaangażowania (chociażby z uwagi na wymaganą formę prawną) wymaga ustanowienie hipoteki – zaliczanej do ograniczonych praw rzeczowych (art. 244 i następne K.c.) i dokładniej uregulowanej przepisami ustawy o księgach wieczystych i hipotece – więc spore ryzyko (w związku ze składaniem podpisu) mogłoby się wiązać z udzieleniem poręczenia (art. 876 i następne K.c.), które wymaga formy pisemnej (art. 876 K.c.).

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Skoro Państwa syn mieszka u Państwa, to trzeba odpowiednio zorganizować „sprawy mieszkaniowe” – zarówno formalnie, jak i faktycznie. Prawdopodobnie syn nie płaci Państwu czynszu – typowego dla umowy najmu (art. 659 i następne K.c.), więc zapewne mieszka w sposób właściwy dla umowy użyczenia (art. 710 i następne K.c.). Proszę rozważyć nadanie tej umowie formy pisemnej.

Wprawdzie użyczenie oznacza bezpłatne (bez wynagrodzenia) korzystanie z cudzej rzeczy, ale osoba biorąca cudzą rzecz (np. fragment mieszkania) powinna ponosić „koszty bieżące” (art. 713 K.c.), np. (w warunkach domowych) dokładać się do „opłat licznikowych”. Samo udostępnienie części mieszkania nie oznacza obowiązku dostarczania Państwa synowi innych dóbr lub usług, np. z zakresu wyżywienia lub dbania o czystość i higienę (pranie, prasowanie…). Takie zagadnienia funkcjonowania wspólnego gospodarstwa domowego (o ile jest to wspólne gospodarstwo domowe) również mogłyby zostać uregulowane na piśmie – niekoniecznie w umowie użyczenia. Za to na piśmie (zapewne w umowie użyczenia) należałoby uregulować miejsca znajdowania się rzeczy Państwa syna (poza jakimiś drobiazgami, np. przydatnymi w utrzymaniu higieny) oraz ewentualne korzystanie z należących do Państwa przedmiotów – zwłaszcza znajdujących się w udostępnianym Państwa synowi pokoju (np. komputer, telewizor, sprzęt nagłaśniający).

Rozdzielenie rzeczy – najlepiej faktyczne (w odrębnych pomieszczeniach, a przynajmniej w poszczególnych szafach) – oraz umowne udostępnienie mu Państwa rzeczy mogłoby się przydać zwłaszcza w przypadku dokonywania czynności egzekucyjnych z rzeczy ruchomych (ruchomości) w miejscu zamieszkania syna (czyli dłużnika). Proszę rozważyć zamontowanie zamków w innych pomieszczeniach (np. w pokojach) – zwłaszcza na okoliczność ewentualnego podejmowania czynności egzekucyjnych w miejscu zamieszkania dłużnika. Proszę pamiętać o tym, że do prowadzenia egzekucji są uprawnieni komornicy – w zakresie zobowiązań cywilnych (np. z tytułu zadłużenia w bankach) komornicy sądowi. Windykatorzy, pracownicy banków lub inne podmioty prywatne mogą sobie na ogół pozwolić na tyle, na ile ktoś się na to godzi; nie ma prawnego obowiązku wpuszczać ich nawet przez próg – bo to mogłoby ułatwić ocenę zamożności (w tym przez nagranie, np. dyskretnie zamontowaną kamerą). Proponuję przejrzeć (zachowane) rachunki lub wydruki (np. dotyczące kart płatniczych), by łatwiej było Państwu udowodnić, że określone rzeczy należą do Pana, Pańskiej żony lub do Państwa wspólnie; niekiedy systemy rozliczeniowe (w tym dostępne on-line) umożliwiają wydrukowanie historii transakcji – nie chodzi o dążenie do tłumaczenia się (np. przed komornikiem), ale o zebranie (np. odrębnej teczce) wydruków związanych z określonymi zakupami lub spłacaniem rat kredytowych (np. za sprzęt AGD lub komputer). Oczywistością wydaje się to, by poważniejsze zakupy były dokonywane przez Państwa oraz w sposób ułatwiający udowodnienie takiej okoliczności, np. przez wzięcie faktury (bo dużo wydruków ze współczesnych kas bardzo szybko blaknie, a poza tym „kwitki kasowe” nie zawierają danych kupującego). Nadmiar ostrożności może okazać się lepszy od np. powództw przeciwegzekucyjnych lub skarg na komornika.

Państwa syn może wymagać wsparcia. Samo zadłużanie się może mieć różne przyczyny; nie zawsze jest przejawem problemów, które mogłyby uzasadniać wnioskowanie (do sądu okręgowego) o ubezwłasnowolnienie, ale na wszelki wypadek sygnalizuję ten aspekt – art. 16 K.c. albo art. 13 K.c. w związku z art. 544 i następnymi Kodeksu postępowania cywilnego (K.p.c.). Wsparcie może polegać na przykład na podpowiedzeniu Państwa synowi, by zawnioskował do sądu o orzeczenie względem niego upadłości (ogłoszenie tak zwanej upadłości konsumenckiej) – po kilku latach trudzenia się (pod nadzorem syndyka i sądu) człowiek, który wypełnił warunki upadłości, staje się wolny od zobowiązań. Możliwość „zaczęcia od nowa” (w aspekcie majątkowym) może mieć znaczenie np. w kontekście ewentualnego założenia rodziny – nie tylko dlatego, że w przyszłości zadłużenie Państwa syna mogłoby stać się wyzwaniem dla jego spadkobierców. Skoro wspomniałem o dziedziczeniu (art. 922 i następne K.c.), to proszę zastanowić się nad takim rozrządzeniem Państwa sprawami majątkowymi, by zmniejszyć ryzyko zaspokajania się wierzycieli syna i jednocześnie jego zabezpieczyć (np. ustanowieniem na jego rzecz służebności mieszkania w mieszkaniu, które odziedziczyłby ktoś inny). Sama konstrukcja prawna zobowiązania (art. 363 i następne K.c.) sprawia, że za dług odpowiada dłużnik; jednak (zwłaszcza z uwagi na bliskie relacje rodzinne) Państwo mogą być zainteresowani szerszym kontekstem – dlatego zasygnalizowałem także inne aspekty, które mogą okazać się przydatne.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>


Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z długami?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Podobne materiały

Przedawniony dług a BIG

Przed wielu laty prowadziłem firmę, niestety interes nie wypalił i pozostały mi z tego okresu długi. Niektóre zostały już spłacone, inne płacę...

Wniosek o przedawnienie długów

10 lat temu wyjechaliśmy z mężem z Polski. Mieliśmy w Polsce długi i nie mieliśmy pieniędzy, aby je spłacić. Teraz chcielibyśmy te...

Niespłacony dług zmarłej matki

Otrzymałem dzisiaj zawiadomienie z firmy windykacyjnej dotyczące niespłaconego długu mojej matki, która zmarła 4 lat temu. Po śmierci matki odstąpiłem...

Przeniesienie udziałów w nieruchomości za niespłacony dług

Jestem w trudnej sytuacji, ponieważ pół roku temu kupiłam ziemię razem z koleżanką, ale pieniądze wyłożyłam ja. Umowę miałyśmy taką, że...

Objęcie niechcianej schedy spadkowej w postaci długów

Wierzyciele grożą, że zostanę wpisana do rejestrów dłużników jako osoba, na której ciąży odpowiedzialność za niespłacany kredyt. Ten kredyt wzięli...

Długi byłego partnera cudzoziemca

Na adres mieszkania, którego jestem właścicielką, przychodzą listy do osoby, która już tu nie mieszka. Były to listy najpierw z banku, a teraz od...

Obciążenie długiem za czynsz mieszkania byłego małżonka

W 2011 r. zostałam wymeldowana przez byłego męża z mieszkania własnościowego. Mieliśmy już wtedy ustanowioną rozdzielność majątkową....

Kłopoty z długami po zmarłej

Żona zmarła 3 lata temu. Po śmierci okazało się, że narobiła długów. Z synem nie zrzekliśmy się spadku i musieliśmy spłacić sporo długów....

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »