• Stan prawny na: 2026-05-19
Jeżeli komornik pobrał więcej pieniędzy niż wynikało z tytułu wykonawczego albo wpłaty zostały zaliczone na cudzy lub inny dług, możesz domagać się szczegółowego rozliczenia oraz zwrotu nadpłaty wraz z odsetkami.
W praktyce kluczowe znaczenie ma ustalenie, jaki dług był objęty egzekucją, na co wierzyciel zaliczał wpłaty oraz czy komornik działał zgodnie z treścią tytułu wykonawczego.

Komornik sądowy prowadzi egzekucję wyłącznie na podstawie tytułu wykonawczego, np. prawomocnego nakazu zapłaty zaopatrzonego w klauzulę wykonalności. Oznacza to, że nie może samodzielnie rozszerzać egzekucji na inne należności ani pobierać środków na poczet nowego zadłużenia, które nie zostało objęte wyrokiem lub nakazem zapłaty.
W opisanej sytuacji należy przede wszystkim ustalić:
Najlepiej wystąpić zarówno do komornika, jak i do gminy lub zarządcy nieruchomości o pełne zestawienie rozliczeń wraz z historią wpłat oraz wskazaniem sygnatury sprawy egzekucyjnej.
Masz problem prawny podobny do opisanego w artykule?
Opisz swoją sprawę prawnikowi ›Wycena zwykle w ciągu 1 godziny • Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje
W praktyce problem często pojawia się wtedy, gdy wobec tej samej osoby istnieje kilka zobowiązań wobec jednego wierzyciela. Zastosowanie ma wtedy art. 451 Kodeksu cywilnego regulujący sposób zaliczania wpłat.
Co do zasady dłużnik może wskazać, który dług spłaca. Jednak przy egzekucji komorniczej sytuacja wygląda inaczej, ponieważ środki są pobierane przymusowo na podstawie konkretnego tytułu wykonawczego. Wierzyciel nie powinien więc dowolnie zaliczać pieniędzy przekazanych przez komornika na inne, późniejsze zadłużenie.
Duże znaczenie ma tutaj opis przelewu i sygnatura akt komorniczych. Jeżeli komornik przekazuje środki z oznaczeniem konkretnej sprawy egzekucyjnej, wierzyciel powinien rozliczyć je zgodnie z tym tytułem wykonawczym.
Podobne problemy pojawiają się również przy rozliczaniu innych należności publicznoprawnych, np. gdy występuje nadpłata zajęta przez urząd albo wierzyciel zalicza wpłaty na inne zobowiązania niż wskazane przez dłużnika.
Jeżeli okaże się, że wierzyciel otrzymał więcej pieniędzy, niż wynikało z tytułu wykonawczego, można domagać się zwrotu nadpłaty. Roszczenie może być kierowane do wierzyciela, a w określonych sytuacjach również do komornika, jeżeli naruszył przepisy dotyczące prowadzenia egzekucji.
W pierwszej kolejności warto skierować do wierzyciela pisemne wezwanie do zwrotu wraz z żądaniem przedstawienia pełnego rozliczenia sprawy.
Jeżeli nadpłata została już przekazana wierzycielowi, dłużnik może dochodzić:
W niektórych sytuacjach możliwe są również sposoby odzyskania nadpłaty bez konieczności prowadzenia długiego procesu sądowego, zwłaszcza gdy dokumentacja jednoznacznie potwierdza błędne rozliczenie.
Sama wyprowadzka z mieszkania nie zawsze automatycznie zwalnia z odpowiedzialności za czynsz. Znaczenie mają m.in.:
Dlatego konieczne jest dokładne ustalenie, czy nowe należności rzeczywiście obciążają jeszcze byłego lokatora. W praktyce gminy często dochodzą zaległości od wszystkich osób wskazanych w umowie albo objętych wcześniejszym orzeczeniem sądu.
Jeżeli po rozliczeniu okaże się, że wierzyciel zatrzymał środki ponad wysokość należności, może powstać także roszczenie o nadwyżkę po spłacie zobowiązań.
Poniższe sytuacje pokazują, jak w praktyce dochodzi do błędnego rozliczenia egzekucji komorniczej i jakie działania warto podjąć.
Pan Tomasz spłacał zadłużenie czynszowe objęte nakazem zapłaty sprzed kilku lat. Po czasie ustalił, że gmina zaliczała wpłaty komornicze również na nowe zaległości powstałe już po jego wyprowadzce. Po uzyskaniu rozliczenia i historii przelewów wystąpił o zwrot nadpłaconych środków wraz z odsetkami.
Pani Anna miała dwa różne zadłużenia wobec tego samego wierzyciela. Komornik prowadził egzekucję tylko jednej należności, jednak wierzyciel księgował wpływy na poczet innego długu. Po interwencji pełnomocnika i przedstawieniu sygnatury egzekucyjnej wierzyciel skorygował rozliczenia.
Pan Michał dowiedział się po zakończeniu egzekucji, że komornik nadal pobierał środki mimo całkowitej spłaty zadłużenia. Dzięki zestawieniu wpłat i dokumentacji bankowej udało się wykazać nadpłatę i odzyskać pieniądze bez procesu sądowego.
Co do zasady nie. Egzekucja może być prowadzona wyłącznie do wysokości należności objętej tytułem wykonawczym wraz z kosztami i odsetkami.
Przy egzekucji komorniczej co do zasady wpłaty powinny być rozliczane zgodnie z tytułem wykonawczym i sygnaturą sprawy egzekucyjnej.
Należy uzyskać pełne rozliczenie sprawy, wezwać wierzyciela do zwrotu pieniędzy, a w razie odmowy rozważyć skierowanie sprawy do sądu.
Tak. Jeżeli wierzyciel bezpodstawnie zatrzymał środki, można dochodzić również odsetek ustawowych za opóźnienie.
Nie zawsze. Zależy to od umowy najmu, okresu zadłużenia oraz formalnego zakończenia odpowiedzialności za lokal.
Potrzebujesz pomocy w swojej sprawie?
Opisz swoją sprawę prawnikowi ›Wycena zwykle w ciągu 1 godziny
Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje
1. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny, w szczególności art. 405, art. 410 oraz art. 451 K.c. – ISAP
2. Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego – przepisy dotyczące egzekucji komorniczej.
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
Opracowanie redakcyjne na podstawie porady prawnej. Ekspert merytoryczny: Marek Gola
Radca prawny, doktorant w Katedrze Prawa Karnego Procesowego na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Śląskiego, zdał aplikację radcowską w Okręgowej Izbie Radców Prawnych w Katowicach. Specjalizuje się w szczególności w prawie karnym materialnym i...
>> więcej informacjiZapytaj prawnika