Wypłata kosztów pogrzebu z konta zmarłego – co zrobić, gdy bank odmawia?

Zobowiązanie banku do wypłaty środków z konta zmarłego na pokrycie kosztów pogrzebu

Zgodnie z art. 55 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo bankowe bank ma obowiązek wypłacić z rachunku zmarłego kwotę odpowiadającą kosztom pogrzebu osobie, która te koszty faktycznie poniosła i przedstawi dokumenty potwierdzające wydatki.

Dotyczy to rachunków oszczędnościowych, oszczędnościowo-rozliczeniowych oraz lokat oszczędnościowych prowadzonych dla osoby fizycznej. Wypłata następuje niezależnie od tego, czy zakończyło się postępowanie spadkowe.

Bank może żądać przede wszystkim:

• aktu zgonu,
• oryginałów rachunków lub faktur za pogrzeb,
• dokumentu tożsamości osoby składającej wniosek.

Zwrot obejmuje jedynie wydatki rzeczywiście poniesione i mieszczące się w granicach zwyczajowo przyjętych kosztów pogrzebu. Bank ma prawo ocenić, czy przedstawione wydatki nie są rażąco wygórowane.

Śmierć posiadacza rachunku a obowiązki banku

Śmierć właściciela rachunku powoduje wygaśnięcie pełnomocnictw do konta oraz konieczność rozliczenia środków znajdujących się na rachunku. Nie oznacza to jednak, że bank może odmówić wypłaty kosztów pogrzebu.

Nawet jeśli rachunek został technicznie zamknięty lub środki przeniesiono na rachunek techniczny banku, obowiązek wynikający z art. 55 Prawa bankowego nadal istnieje.

W praktyce bank nie powinien uzależniać wypłaty od przeprowadzenia postępowania spadkowego ani przedstawienia postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku.

W przypadku śmierci właściciela rachunku warto również ustalić, czy zmarły pozostawił inne aktywa finansowe, np. środki na książeczce oszczędnościowej zmarłego, które mogą podlegać odrębnym zasadom wypłaty.

Czy komornik może zablokować wypłatę kosztów pogrzebu?

Samo zajęcie rachunku bankowego przez komornika nie powinno automatycznie prowadzić do odmowy wypłaty kosztów pogrzebu. Roszczenie osoby pokrywającej koszty pogrzebu wynika bezpośrednio z ustawy i ma szczególny charakter.

Środki wypłacane na podstawie art. 55 Prawa bankowego nie są klasycznym składnikiem masy spadkowej przekazywanym spadkobiercom. Dlatego bank nie powinien wymagać od osoby składającej wniosek uzyskania zgody komornika.

W praktyce część banków zwraca się jednak do komornika o stanowisko albo wstrzymuje wypłatę do czasu wyjaśnienia sprawy. Jeżeli bank odmawia wypłaty wyłącznie z powodu zajęcia rachunku, warto zażądać przedstawienia decyzji na piśmie wraz z uzasadnieniem.

Czy koszty pogrzebu wchodzą do spadku po zmarłym?

Koszty pogrzebu co do zasady są długiem spadkowym w rozumieniu prawa spadkowego, ale jednocześnie ustawodawca przewidział szczególny mechanizm ich pokrywania z rachunku bankowego zmarłego. Oznacza to, że osoba finansująca pogrzeb nie musi najpierw przeprowadzać postępowania spadkowego ani uzyskiwać zgody wszystkich spadkobierców.

Ma to duże znaczenie zwłaszcza wtedy, gdy spadek jest zadłużony albo istnieje ryzyko sporów rodzinnych dotyczących majątku po zmarłym. W takich sytuacjach warto znać zasady dotyczące dziedziczenia konta zadłużonej osoby.

Należy pamiętać, że bank wypłaci jedynie środki znajdujące się na rachunku. Jeżeli saldo jest niższe niż poniesione wydatki, różnica nie zostanie pokryta przez bank.

Jak skutecznie wystąpić do banku o wypłatę?

Najbezpieczniej złożyć wniosek pisemnie i zachować potwierdzenie jego złożenia. Do wniosku warto dołączyć:

• kopię aktu zgonu,
• faktury lub rachunki wystawione na osobę ponoszącą koszty,
• wskazanie numeru rachunku do zwrotu środków,
• krótkie powołanie się na art. 55 ust. 1 pkt 1 Prawa bankowego.

Jeżeli bank odmawia wypłaty ustnie, należy zażądać odpowiedzi na piśmie. W dalszej kolejności można złożyć reklamację, a w razie potrzeby skierować sprawę do Rzecznika Finansowego albo sądu.

FAQ

Czy bank może odmówić wypłaty kosztów pogrzebu?

Bank może odmówić tylko wtedy, gdy brakuje wymaganych dokumentów, na rachunku nie ma środków albo przedstawione wydatki nie mieszczą się w granicach zwyczajowych kosztów pogrzebu.

Czy trzeba być spadkobiercą, aby otrzymać zwrot kosztów pogrzebu?

Nie. O wypłatę może wystąpić każda osoba, która faktycznie poniosła koszty pogrzebu i potrafi to udokumentować.

Czy bank wypłaci pełną kwotę z faktur?

Tylko do wysokości środków zgromadzonych na rachunku i w zakresie kosztów uznanych za uzasadnione oraz zgodne ze zwyczajami przyjętymi w danym środowisku.

Czy potrzebne jest postanowienie o nabyciu spadku?

Nie. Wypłata kosztów pogrzebu następuje niezależnie od postępowania spadkowego.

Co zrobić, gdy bank nie odpowiada na wniosek?

Warto złożyć reklamację i zażądać pisemnego stanowiska banku. W dalszej kolejności można zwrócić się do Rzecznika Finansowego albo rozważyć skierowanie sprawy do sądu.

Źródła:

1. Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe – Dz.U. 1997 nr 140 poz. 939
2. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny – Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93

Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej  ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.