Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z długami?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Wezwanie do zapłaty czesnego z wyższej szkoły

Małgorzata Zegarowicz-Sobuń • Opublikowane: 2019-10-28

Właśnie dostałem wezwanie do zapłaty czesnego z wyższej szkoły, z której zostałem skreślony z listy uczniów w dniu 10 maja 2017 roku. Wezwanie do zapłaty (były to opłaty miesięczne) obejmuje okres od 15 maja 2015 r. do 15 lutego 2017 roku, do szkoły uczęszczałem od 2013 roku. Czy w takim przypadku przedawnienie roszczeń z tytułu zaległych opłat za studia jest możliwe?

zdjęcie prawnika
Małgorzata Zegarowicz-Sobuń

»Wybrane opinie klientów

Kolejne pytanie i kolejna bardzo dobra ocena z mojej strony. Serdecznie polecam ;)
Danuta
Dziękuję za szybką i pomocną odpowiedż
Halina, 55 lat, technik ekonomista
Jestem bardzo zadowolona, dziękuję za szybką i wyczerpującą odpowiedź
Katarzyna, 59 manager
Jestem bardzo zadowolona z odpowiedzi, kolejny raz przekonałam się, że są to odpowiedzi wyczerpujące i w pełni profesjonalne
Ela
Jestem zadowolony z porad prawnych udzielonych przez \"eporady24.pl\". Zadawałem kilkukrotnie pytania dodatkowe i otrzymałem ostatecznie wyczerpująca odpowiedź, a co najważniejsze, jej podstawę prawną.
Jerzy, fizjoterapeuta, 64 lata

Problem terminu przedawnienia czesnego za studia pozostawał przez wiele lat nierozwiązywalny, zresztą spory dotyczące tego, czy pod uwagę należy brać termin 3-letni, czy 10-letni, a nawet pojawiła się kwestia terminu 2-letniego, trwają do dzisiaj.

Przepis art. 160 a ust. 7 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym z dnia 27 lipca 2005 wprowadzony nowelizacją ustawy, dokonaną na mocy przepisów ustawy z dnia 11 lipca 2014 r., która weszła w życie 1 października 2014 r. stanowi, że „roszczenia wynikające z umowy (w sprawie warunków odpłatności za studia lub usługi edukacyjne) przedawniają się z upływem trzech lat” .

Zgodnie natomiast z art. 32 ustawy nowelizującej „do umów w sprawie warunków odpłatności za studia lub usługi edukacyjne, o których mowa w art. 99 ust. 1 ustawy, o której mowa w art. 1, zawartych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepis art. 160a ust. 7 ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą”.

Przepis ten wprowadził chaos w orzecznictwie, ponieważ do 1 października 2014 r. ustawa nie normowała terminu przedawnienia roszczeń wynikających z umowy zawieranej między uczelnią a studentem, w orzecznictwie stosowano trzy terminy przedawnienia:

  • ogólny dziesięcioletni (wynikający z art. 118 Kodeksu cywilnego),
  • trzyletni dla roszczeń o świadczenia okresowe oraz roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej (również wynikający z art. 118),
  • oraz dwuletni (wynikający z art. 751 w zw. z art. 750).

Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 21 października 2015 r. (sygn. akt III CZP 67/15) uznał, że „do przedawnienia roszczenia o opłatę za studia określoną w umowie zawartej na podstawie art. 160 ust. 3 u.p.s.w. w brzmieniu obowiązującym w dniu 1 października 2009 roku, w okresie przed dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej z 11 lipca 2014 roku (czyli przed 1 października 2014 r.), miał zastosowanie dziesięcioletni termin przewidziany w art. 118 k.c, z tego względu, że roszczenie o zapłatę czesnego nie jest roszczeniem wynikającym z prowadzonej przez uczelnię działalności gospodarczej, a zatem nie ma do niego zastosowania trzyletni termin przedawnienia. A to dlatego, że – jak wskazuje art. 106 u.p.s.w. – prowadzenie przez uczelnię działalności dydaktycznej, naukowej, badawczej, doświadczalnej, artystycznej, sportowej, rehabilitacyjnej lub diagnostycznej nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej”. SN stwierdził też, że ewentualna ratalna zapłata czesnego nie przesądza o okresowym charakterze tego świadczenia.

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Z kolei odmienne jest orzeczenie Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 12 kwietnia 2016 r. (sygn. akt II Ca 68/16). Sąd uznał, iż „roszczenie o opłatę za studia określoną w umowie między studentem a uczelnią zawartej przed 1 października 2014 r. przedawnia się z upływem 3 lat, gdyż związane jest z prowadzeniem działalności gospodarczej”. Sad ten wyraził pogląd, że „niewątpliwie czesne nie jest świadczeniem okresowym, z umowy wynika bowiem, że zostało określone jako świadczenie jednorazowo, a jedynie jego płatność została rozłożona na raty. Natomiast, o ile można znaleźć argumenty za uznaniem, że umowa o odpłatne kształcenie jest kompleksowo uregulowana w u.p.s.w., o tyle nie sposób przyjąć, by odpłatne świadczenie przez szkołę wyższą usług dydaktycznych nie było działalnością gospodarczą” – stwierdził Sąd.

Zapyta Pan, w czym problem, jeżeli przepis art. 32 ustawy nowelizującej wprowadził 3-letni okres przedawnienia? Problem jest w tym, że przed wejściem w życie nowelizacji obowiązywał 10-letni okres przedawnienia, a jego skrócenie do lat 3 może naruszać zasadę lex retro non agit (z łac. prawo nie działa wstecz).

Kwestia ta była też przedmiotem obrad Trybunału Konstytucyjnego, który w postanowieniu z dnia 8 grudnia 2016 r., sygn. akt SK 17/15, stwierdził:

„W ostatnim czasie można dostrzec, że część sądów powszechnych – odwołując się do argumentacji i intencji Sądu Najwyższego zawartych w uchwale z 21 października 2015 r. – stara się nadawać przepisom p.s.w. takie znaczenie, które wyłączałoby potencjalny retroaktywny skutek zaskarżonego przepisu. Sądy te przyjmują m.in., że art. 32 ustawy nowelizującej, »nie reguluje wyczerpująco kwestii przedawnienia roszczeń powstałych i wymagalnych przed wejściem w życie nowego prawa. Ustanawia jedynie zasadę stosowania 3-letniego terminu przedawnienia roszczeń wynikających z umów zawartych przed jej wejściem w życie. Prawidłowa wykładnia tego przepisu prowadząca do sytuacji, w której nie dojdzie do złamania zasady niedziałania prawa wstecz, wynikającej z art. 2 Konstytucji RP i art. 3 kc, wymaga przyjęcia, że termin przedawnienia upływa po 10 latach od daty wymagalności roszczenia pod warunkiem jednak, że jego koniec przypada przed dniem wejścia w życie art. 32 ustawy zmieniającej lub w okresie 3 lat od tego dnia. Jeśli zaś upływ wspomnianego 10-letniego terminu przypadałby po upływie 3 lat od dnia wejścia w życie ustawy zmieniającej, do przedawnienia dojdzie z uwzględnieniem tego skróconego obecnie terminu liczonego od dnia wejścia w życie ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. tj. od dnia 1 października 2014 r. Mówiąc inaczej art. 32 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zmianie ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym oraz niektórych innych ustaw oznacza, że wybór odpowiedniego terminu przedawnienia: trzyletniego (liczonego od dnia 1 października 2014 roku) lub dziesięcioletniego (liczonego od daty wymagalności) - zależy od tego, który z nich upłynie wcześniej. Za takim stanowiskiem przemawia stosowany w drodze analogii przepis art. XXXV pkt 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 roku Przepisy wprowadzające kodeks cywilny (Dz.U.1964.16.94). Poza tym każda inna wykładnia art. 32 prowadziłaby do wniosków sprzecznych z powołaną zasadą lex retro non agit« (wyrok Sądu Okręgowego w Nowym Sączu z 10 marca 2016 r., sygn. akt III Ca 28/16; podobnie wyrok Sądu Okręgowego w Łodzi z 23 marca 2016 r., sygn. akt III Ca 211/16)”.

Mając na uwadze powyższe, należy podzielić pogląd TK oraz literalne brzmienie przepisów ustaw. Tak więc obowiązuje trzyletni termin przedawnienia roszczeń, także dotyczący roszczeń z umów określających warunków odpłatności za studia, które zostały zawarte przed dniem 1 października 2014 r. na podstawie przepisów obowiązujących do tego czasu.

Należy więc uznać za przedawnione roszczenia z terminem wymagalności przypadającym od dnia 15 maja 2015 r. do 15 lipca 2016 r. Późniejsze roszczenia za okres od 15 sierpnia 2016 r. do 15 lutego 2017 r. nie uległy jeszcze przedawnieniu. Powinien Pan odpowiedzieć na wezwanie, w którym podniesie Pan zarzut przedawnienia.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>


Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z długami?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Podobne materiały

Niespłacanie kredytu na firmę pod zastaw nieruchomość

Około 10 lat temu wziąłem kredyt na firmę pod zastaw nieruchomość (budynek firmy). Na obecną chwilę sytuacja się zmieniła i nie stać mnie na...

Powrót z zagranicy a stary dług

Po jakim czasie przedawniają się długi i czy trzeba składać jakiś wniosek o przedawnienie? Mieszkamy od 12 lat za granicą i chcielibyśmy...

Nadpłata długu, jak ją odzyskać?

W październiku otrzymałam nakaz zapłaty na kwotę ok. 3300 zł. W dniu 10 grudnia zapłaciłam część kwoty, tzn. 2000 zł przelewem na konto wierzyciela....

Spłacanie długów od najnowszych zamiast od najstarszych

Mam zadłużenie w składkach ZUS od 1996 r. do 2005 r. Komornik prowadził egzekucję i wyegzekwował już 45 000 zł, ale komornik przekazywał...

Stare długi zlikwidowanej spółki cywilnej

Ok. 20 lat temu została zlikwidowana spółka cywilna. Dopiero teraz dostałam pismo od firmy windykacyjnej dotyczące tak starego długu. Współwłaścicielem...

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »