- Sprzedaż samochodu po jego zajęciu przez urząd skarbowy co do zasady nie zatrzymuje egzekucji.
- Nowy właściciel może w terminie 14 dni żądać wyłączenia pojazdu spod egzekucji administracyjnej.
- Do wniosku warto dołączyć umowę sprzedaży, potwierdzenie zapłaty oraz dowody dobrej wiary.
- Po odmowie wyłączenia możliwe jest wniesienie powództwa do sądu o zwolnienie pojazdu spod egzekucji.
- Jeżeli sprzedający ukrył zajęcie lub zadłużenie, można rozważyć odstąpienie od umowy z powodu wady prawnej.
Egzekucja administracyjna – urząd skarbowy zajmuje samochód po sprzedaży
Zgodnie z art. 37c ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, rozporządzenie rzeczą po jej zajęciu nie wpływa na dalszą egzekucję. Oznacza to, że jeśli samochód został skutecznie zajęty jeszcze przed sprzedażą, urząd skarbowy może dalej prowadzić egzekucję z pojazdu, mimo zmiany właściciela.
Szerzej tę kwestię wyjaśnia analiza „egzekucja abonamentu RTV”.
W praktyce kluczowe znaczenie ma więc ustalenie, czy zajęcie pojazdu nastąpiło przed zawarciem umowy sprzedaży. Jeżeli organ egzekucyjny dokonał zajęcia wcześniej, nowy właściciel może znaleźć się w trudnej sytuacji, nawet gdy działał w dobrej wierze.
Nabywca samochodu może uczestniczyć w egzekucji na prawach zobowiązanego, co daje mu możliwość składania środków zaskarżenia dotyczących czynności egzekucyjnych.
Masz problem prawny podobny do opisanego w artykule?
Opisz swoją sprawę prawnikowi ›Wycena zwykle w ciągu 2 godzin • Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje
Nabywca uczestnikiem egzekucji – jakie ma prawa?
Osoba, która kupiła zajęty samochód, może brać udział w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym pojazdu. Nie oznacza to jednak pełnych praw dłużnika. Nabywca może między innymi wnosić skargi na czynności egzekucyjne, ale co do zasady nie może składać zarzutów dotyczących samej egzekucji administracyjnej.
W praktyce największe znaczenie ma możliwość wykazania, że pojazd należy już do osoby trzeciej i powinien zostać wyłączony spod egzekucji. O szerszym kontekście ochrony majątku osób trzecich można przeczytać w artykule dotyczącym rzeczy osoby trzeciej a egzekucja.
Wniosek o wyłączenie samochodu spod egzekucji administracyjnej
Zgodnie z art. 38 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji osoba trzecia, która rości sobie prawa do zajętego pojazdu, może żądać wyłączenia go spod egzekucji.
Wniosek należy złożyć w terminie 14 dni od uzyskania informacji o czynności egzekucyjnej skierowanej do samochodu. Do wniosku warto dołączyć:
- umowę kupna-sprzedaży pojazdu,
- potwierdzenie zapłaty ceny,
- dowód rejestracyjny lub potwierdzenie przerejestrowania auta,
- korespondencję ze sprzedawcą,
- inne dokumenty potwierdzające dobrą wiarę kupującego.
Do czasu rozpoznania żądania organ egzekucyjny powinien powstrzymać się od dalszych czynności dotyczących pojazdu, chociaż wcześniejsze czynności pozostają skuteczne.
Jeżeli sprawa dotyczy samochodu odziedziczonego po osobie zadłużonej, pomocny może być również materiał dotyczący sytuacji: dziedziczone auto a komornik.
Pozew do sądu o zwolnienie pojazdu spod egzekucji
Jeżeli urząd skarbowy odmówi wyłączenia samochodu spod egzekucji, możliwe jest wniesienie powództwa do sądu na podstawie art. 842 Kodeksu postępowania cywilnego.
Do pozwu należy dołączyć postanowienie organu egzekucyjnego odmawiające wyłączenia pojazdu spod egzekucji. Termin na wniesienie pozwu wynosi 14 dni od doręczenia postanowienia albo postanowienia wydanego po rozpoznaniu zażalenia.
Termin ten ma charakter materialnoprawny, co oznacza, że jego przekroczenie zwykle uniemożliwia skuteczne dochodzenie roszczeń.
W pozwie warto szczegółowo wykazać:
- moment nabycia samochodu,
- brak wiedzy o zajęciu,
- rzeczywiste przeniesienie własności pojazdu,
- okoliczności potwierdzające dobrą wiarę kupującego.
Odstąpienie od umowy z powodu wady prawnej pojazdu
Jeżeli sprzedający zapewniał, że samochód jest wolny od zajęć lub innych obciążeń, a okazało się inaczej, można rozważyć skorzystanie z przepisów o rękojmi za wadę prawną.
Zgodnie z art. 556(3) Kodeksu cywilnego wada prawna występuje między innymi wtedy, gdy rzecz jest obciążona prawem osoby trzeciej albo ograniczenie w korzystaniu z niej wynika z decyzji właściwego organu.
W zależności od sytuacji możliwe może być:
- odstąpienie od umowy sprzedaży,
- żądanie zwrotu ceny,
- dochodzenie odszkodowania,
- zgłoszenie podejrzenia popełnienia oszustwa.
W praktyce odzyskanie pieniędzy od niewypłacalnego sprzedającego może być jednak trudne. Dlatego istotne jest zabezpieczenie dowodów, w tym potwierdzeń przelewów, wiadomości oraz ogłoszenia sprzedaży.
Przykłady
Poniższe sytuacje pokazują, jak w praktyce mogą wyglądać spory dotyczące zajęcia samochodu za długi poprzedniego właściciela.
Pan Tomasz kupił samochód od osoby prywatnej i po kilku miesiącach otrzymał zawiadomienie o zajęciu pojazdu przez urząd skarbowy. Szybko złożył wniosek o wyłączenie auta spod egzekucji, dołączając umowę sprzedaży, potwierdzenie przelewu i polisę OC wystawioną już na swoje dane. Organ ostatecznie wyłączył pojazd spod egzekucji, uznając, że kupujący działał w dobrej wierze.
Pani Katarzyna kupiła auto po wyjątkowo atrakcyjnej cenie. Po otrzymaniu informacji o wcześniejszym zajęciu samochodu przez urząd skarbowy okazało się, że sprzedający już wcześniej wiedział o egzekucji. Nabywczyni przegrała postępowanie o wyłączenie auta spod egzekucji, ale wystąpiła przeciwko sprzedającemu z roszczeniem o zwrot ceny i odszkodowanie z tytułu wady prawnej.