Ugoda z dłużnikiem solidarnym a umorzenie egzekucji komorniczej

Solidarna odpowiedzialność kilku dłużników

Zgodnie z art. 366 Kodeksu cywilnego kilku dłużników może odpowiadać solidarnie za ten sam dług. W praktyce oznacza to, że wierzyciel ma prawo żądać całości albo części świadczenia od wszystkich dłużników łącznie, od kilku z nich albo od każdego osobno.

Dla wierzyciela jest to rozwiązanie korzystne, ponieważ może prowadzić egzekucję tam, gdzie istnieją największe szanse skutecznego odzyskania należności. Dotyczy to również sytuacji, gdy egzekucja prowadzona jest przez różnych komorników z uwagi na położenie majątku lub nieruchomości dłużników. W kontekście egzekucji prowadzonej przez dwóch komorników warto pamiętać, że każdy komornik rozlicza własne postępowanie odrębnie.

Solidarność dłużników powoduje również, że całkowita spłata długu przez jednego z nich zwalnia pozostałych wobec wierzyciela. Do momentu pełnego zaspokojenia wierzyciel może jednak samodzielnie decydować, przeciwko komu chce prowadzić egzekucję.

Ugoda z jednym dłużnikiem solidarnym

Wierzyciel może zawrzeć ugodę tylko z jednym z dłużników solidarnych i zgodzić się np. na częściową spłatę długu w zamian za zakończenie egzekucji wobec tej osoby. Taka ugoda jest dopuszczalna i nie pozbawia wierzyciela prawa dalszego dochodzenia pozostałej części należności od innych współdłużników.

Potwierdza to również art. 373 Kodeksu cywilnego, zgodnie z którym zwolnienie z długu jednego dłużnika solidarnego nie wywołuje skutków wobec pozostałych współdłużników.

W praktyce oznacza to, że jeżeli jeden z dłużników spłaci np. 1/3 zobowiązania i wierzyciel zgodzi się zakończyć wobec niego egzekucję, pozostali nadal odpowiadają za niespłaconą część zadłużenia.

Jak bezpiecznie zawrzeć porozumienie?

Najbezpieczniejszym rozwiązaniem jest zawarcie pisemnej ugody pomiędzy wierzycielem a dłużnikiem. Nie ma obowiązku sporządzania aktu notarialnego, jednak dopuszczalne jest podpisanie umowy z notarialnym poświadczeniem podpisów.

W ugodzie warto wskazać przede wszystkim:

• wysokość uzgodnionej spłaty,
• termin i sposób płatności,
• oświadczenie wierzyciela o zwolnieniu dłużnika z dalszej odpowiedzialności po dokonaniu wpłaty,
• zobowiązanie wierzyciela do złożenia wniosku o umorzenie egzekucji wobec konkretnego dłużnika,
• zasady rozliczenia kosztów egzekucyjnych.

Zgodnie z art. 508 Kodeksu cywilnego zobowiązanie wygasa wtedy, gdy wierzyciel zwalnia dłużnika z długu, a dłużnik zwolnienie przyjmuje. Dlatego ugoda ma charakter umowy i wymaga zgodnych oświadczeń obu stron.

Zobacz również:
wycofanie egzekucji przez wierzyciela

Umorzenie egzekucji po zawarciu ugody

Po zawarciu porozumienia wierzyciel powinien złożyć do komornika wniosek o umorzenie postępowania wobec konkretnego dłużnika. Nie ma przeszkód, aby egzekucja nadal była prowadzona wobec pozostałych współdłużników.

Podstawowe znaczenie mają tutaj przepisy ustawy o kosztach komorniczych, zwłaszcza art. 29 ustawy z dnia 28 lutego 2018 r. o kosztach komorniczych.

Jeżeli do umorzenia dochodzi na wniosek wierzyciela, pojawia się kwestia opłaty stosunkowej. W części przypadków kosztami może zostać obciążony dłużnik, ale praktyka komornicza nie zawsze jest jednolita.

Warto pamiętać, że szczegółowo o kosztach umorzenia egzekucji piszemy oddzielnie.

Opłaty po stronie wierzyciela

Zasadniczo przy umorzeniu egzekucji na wniosek wierzyciela komornik pobiera opłatę stosunkową wynoszącą 5% wartości świadczenia pozostałego do wyegzekwowania.

Wyjątek dotyczy sytuacji, gdy wierzyciel wykaże, że:

• dłużnik spełnił świadczenie w ciągu miesiąca od doręczenia zawiadomienia o wszczęciu egzekucji albo
• w tym czasie strony zawarły porozumienie dotyczące spłaty długu.

Wówczas opłata może obciążyć dłużnika.

Jeżeli jednak ugoda została zawarta po upływie miesiąca od doręczenia zawiadomienia o wszczęciu egzekucji, komornik może naliczyć dłużnikowi opłatę w wysokości 10% pozostałego do wyegzekwowania świadczenia.

W praktyce zdarzają się jednak różnice interpretacyjne dotyczące tego, czy dodatkowo część kosztów może obciążyć również wierzyciela. Dlatego przed zawarciem ugody warto ustalić stanowisko konkretnego komornika prowadzącego sprawę.

Zobacz również:
koszty egzekucji a wierzyciel

Przykłady

Poniższe sytuacje pokazują, jak w praktyce mogą wyglądać ugody zawierane z jednym z dłużników solidarnych.