Założenie sprawy o zwrot należności

Jak odzyskać pożyczone pieniądze?

Z Pani relacji wynika, że pożyczyła Pani koledze 10 000 zł. Na tę okoliczność została spisana pisemna umowa z danymi stron, kwotą pożyczki oraz podpisami. Z okoliczności wynika, że kolega nie ma zamiaru oddać pożyczki. Wskazuje Pani również, że ma Pani świadka, że pożyczka została udzielona. W tym stanie rzeczy pyta Pani, czy taki dokument może być podstawą do założenia sprawy o zwrot ww. należności? Co można zrobić w takiej sytuacji?

Przystępując do odpowiedzi na zadane przez Panią pytania w pierwszej kolejności zwrócić uwagę należy na przepisy ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (j.t. Dz. U. z 2017 r., poz. 459), zwanej dalej także „K.c.”, dotyczące umowy pożyczki.

Kwestię tę reguluje art. 720 K.c. i następne. Stanowią one jak niżej:

„Art. 720. § 1. Przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.

§ 2. Umowa pożyczki, której wartość przekracza tysiąc złotych, wymaga zachowania formy dokumentowej.”

I tak, odnośnie pierwszego pytania wskazać należy, że umowa pożyczki zasadniczo nie wymaga formy pisemnej. Zastrzeżenie przewidziane w art. 720 § 2 K.c. zostało przewidziane jedynie dla celów dowodowych. Gdyby bowiem nie było umowy pisemnej trudniej byłoby prowadzić postępowanie dowodowe przed sądem.

Artykuł 74 § 1 K.c. stanowi bowiem:

„Art. 74. § 1. Zastrzeżenie formy pisemnej, dokumentowej albo elektronicznej bez rygoru nieważności ma ten skutek, że w razie niezachowania zastrzeżonej formy nie jest w sporze dopuszczalny dowód z zeznań świadków lub z przesłuchania stron na fakt dokonania czynności. Przepisu tego nie stosuje się, gdy zachowanie formy pisemnej, dokumentowej albo elektronicznej jest zastrzeżone jedynie dla wywołania określonych skutków czynności prawnej.

§ 2. Jednakże mimo niezachowania formy pisemnej, dokumentowej albo elektronicznej przewidzianej dla celów dowodowych dowód z zeznań świadków lub z przesłuchania stron jest dopuszczalny, jeżeli obie strony wyrażą na to zgodę, żąda tego konsument w sporze z przedsiębiorcą albo fakt dokonania czynności prawnej jest uprawdopodobniony za pomocą dokumentu.

§ 3. Jeżeli forma pisemna, dokumentowa albo elektroniczna jest zastrzeżona dla oświadczenia jednej ze stron, w razie jej niezachowania dowód z zeznań świadków lub z przesłuchania stron na fakt dokonania tej czynności jest dopuszczalny także na żądanie drugiej strony.

§ 4. Przepisów o skutkach niezachowania formy pisemnej, dokumentowej albo elektronicznej przewidzianej dla celów dowodowych nie stosuje się do czynności prawnych w stosunkach między przedsiębiorcami.”

Wypowiedzenie umowy pożyczki i roszczenie o zwrot pieniędzy

W Pani jednak sytuacji, z uwagi na sporządzenie umowy pożyczki w formie pisemnej, nie będzie miał zastosowania powyższy przepis ograniczający możliwość prowadzenia dowodu.

W związku z tym, niezależnie od samego dokumentu, będzie mogła Pani powoływać świadków celem wykazania swoich roszczeń.

Pytała Pani następnie, co można z tym zrobić?

Istotne jest przede wszystkim to, czy w umowie został zastrzeżony termin na spłatę pożyczki. Jeśli termin ten został określony w umowie, to generalnie powinna Pani poczekać do jego upływu.

Natomiast, jeżeli termin na spłatę pożyczki nie został określony w umowie, to trzeba umowę pożyczki wypowiedzieć. Kwestię tę reguluje art. 723 K.c.:

„Art. 723. Jeżeli termin zwrotu pożyczki nie jest oznaczony, dłużnik obowiązany jest zwrócić pożyczkę w ciągu sześciu tygodni po wypowiedzeniu przez dającego pożyczkę.”

Jeżeli w ciągu 6 tygodni od wypowiedzenia umowy pożyczki nie zostanie ona spłacona może Pani występować do sądu z pozwem o zwrot pożyczki.

Do pozwu trzeba załączyć wszystkie dowody, które Pani posiada, w szczególności umowę pożyczki. Wskazać świadków, którzy mogą potwierdzić okoliczności sprawy, zwłaszcza przekazanie pożyczki koledze, a jeżeli wypłata pożyczki nastąpiła na rachunek bankowy pożyczkobiorcy, to także potwierdzenie przelewu lub inny dowód potwierdzający wypłacenie pieniędzy.

Źródła:

1. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93

Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej  ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.