• Data: 2026-02-07 Autor: Katarzyna Bereda
Mediator sądowy doprowadził do zawarcia ugody sądowej pomiędzy mną (poszkodowanym) a podejrzanym, na mocy której pozwany zobowiązał się wypłacić mi zadośćuczynienie za obrażenia cielesne. Miał mi przelewać pieniądze w 3 ratach – w ugodzie wskazano konkretne terminy spłat. Termin spłaty pierwszej raty minął miesiąc temu, a ja pieniędzy nie otrzymałem i z pozwanym urwał się kontakt. Proszę o pomoc w tej sprawie! Co można zrobić, żeby wyegzekwować zadośćuczynienie?

W przedstawionej sprawie ma Pan dwie możliwości. Niniejsza ugoda została bowiem zapewne zatwierdzona przez sąd, stanowi więc skuteczny tytuł wykonawczy do dochodzenia zapłaty. Zgodnie z treścią art. 107 Kodeksu postępowania karnego (K.p.k.)
„§ 1. Sąd lub referendarz sądowy nadaje na żądanie osoby uprawnionej klauzulę wykonalności orzeczeniu podlegającemu wykonaniu w drodze egzekucji.
§ 2. Orzeczenia nakładające obowiązek naprawienia szkody lub zadośćuczynienia za doznaną krzywdę oraz nawiązkę orzeczoną na rzecz pokrzywdzonego uważa się za orzeczenia co do roszczeń majątkowych, jeżeli nadają się do egzekucji w myśl przepisów Kodeksu postępowania cywilnego. (…)”
W myśl § 1-3 art. 107 nadaje się klauzulę wykonalności:
1) orzeczeniu podlegającemu wykonaniu w drodze egzekucji, w tym orzeczeniu nakładającemu obowiązek naprawienia szkody lub zadośćuczynienia za doznaną krzywdę oraz nawiązkę orzeczoną na rzecz pokrzywdzonego, jeżeli nadają się do egzekucji w myśl przepisów K.p.c.;
2) ugodzie zawartej przed sądem lub referendarzem sądowym, a także ugodzie zawartej w postępowaniu mediacyjnym, jeżeli nadają się do egzekucji w myśl przepisów K.p.c.
Przez orzeczenie podlegające wykonaniu na drodze egzekucji w rozumieniu art. 107 § 1 K.p.k. należy rozumieć każde orzeczenie w przedmiocie roszczeń majątkowych, które w myśl Kodeksu karnego wykonawczego (K.k.w.) podlega egzekucji sądowej na żądanie osoby uprawnionej. W świetle art. 107 § 2 K.p.k. orzeczeniami co do roszczeń majątkowych nie są orzeczenia nakładające obowiązek naprawienia szkody lub zadośćuczynienia za doznaną krzywdę oraz nawiązkę orzeczoną na rzecz pokrzywdzonego. Ustawodawca przyjął jednak w tym zakresie rodzaj fikcji prawnej i uznał te orzeczenia za orzeczenia co do roszczeń majątkowych (Hofmański, KPK. Komentarz, t. 1, 2011, s. 716).
Z uwagi na powyższe, jeżeli wystąpiono już o nadanie klauzuli wykonalności, może Pan skierować sprawę do egzekucji, a więc do komornika. Jednak z uwagi na to, że jest to postępowanie karne i niewykonanie postanowień ugody może mieć dalsze konsekwencje dla oskarżonego (inne niż tylko egzekucja komornicza) – proponuję powiadomić sąd oraz jego obrońcę o braku z nim kontaktu i o niewykonaniu nałożonego na niego obowiązku zapłaty pierwszej raty zadośćuczynienia. Sąd powinien skontaktować się z oskarżonym i ustalić, dlaczego obowiązek nie został wykonany. Tożsamo proponuję powiadomić obrońcę, który zapewne wpłynie na wykonanie nałożonego obowiązku. Jeżeli to nie odniesie skutku, całkiem osobno może Pan dochodzić zapłaty w drodze egzekucji – jeżeli nałożona została klauzula wykonalności na ugodę. Proszę jednak w pierwszej kolejności powiadomić sąd oraz o obrońcę o braku wykonania obowiązku nałożonego ugodą.
Pani Marta, ofiara wypadku drogowego, w którym została potrącona na pasach przez nieuważnego kierowcę, zawarła ugodę sądową podczas mediacji karnej. Kierowca zobowiązał się do wypłaty 15 000 zł w trzech ratach, lecz po przelaniu pierwszej kwoty kontakt z nim się urwał. Pani Marta zwróciła się do sądu o nadanie klauzuli wykonalności ugodzie, a następnie złożyła wniosek do komornika. Dzięki temu po kilku miesiącach udało się wyegzekwować pozostałą kwotę z rachunku bankowego dłużnika.
Pan Tomasz padł ofiarą pobicia podczas wieczornego spaceru i w postępowaniu karnym zawarł ugodę z napastnikiem, który zobowiązał się do zapłaty 8 000 zł zadośćuczynienia. Mimo że sąd zatwierdził ugodę, a napastnik początkowo przeprosił i deklarował chęć rozliczenia się, żadna kwota nie została przelana. Po bezskutecznych próbach kontaktu Tomasz złożył wniosek o nadanie klauzuli wykonalności ugodzie i wszczął egzekucję komorniczą. Dodatkowo zawiadomił sąd o niewykonaniu warunków ugody, co w konsekwencji wpłynęło na ponowne rozpoznanie sprawy karnej.
Pani Kinga zawarła ugodę w sprawie, w której sprawca miał zapłacić jej 10 000 zł za doznaną krzywdę psychiczną związaną z uporczywym nękaniem. Ugoda została zatwierdzona przez sąd, ale pozwany nie zapłacił żadnej raty. Kinga najpierw wysłała przypomnienie do pełnomocnika sprawcy, jednak nie otrzymała odpowiedzi. Zgłosiła więc sprawę sądowi, informując o niewykonaniu ugody, i jednocześnie złożyła wniosek o klauzulę wykonalności. Dzięki temu mogła rozpocząć egzekucję komorniczą, jednocześnie domagając się reakcji sądu karnego wobec sprawcy, który zignorował zobowiązania wynikające z ugody.
Brak wykonania ugody sądowej przez zobowiązanego nie oznacza bezradności poszkodowanego. Ugoda zatwierdzona przez sąd stanowi tytuł egzekucyjny, który – po nadaniu klauzuli wykonalności – pozwala na dochodzenie należności przez komornika. Warto także powiadomić sąd karny o niewykonaniu ugody, ponieważ może to mieć dodatkowe konsekwencje dla sprawcy. Skuteczna reakcja i znajomość procedur prawnych to klucz do wyegzekwowania należnego zadośćuczynienia.
Masz podobny problem i nie wiesz, jak skutecznie wyegzekwować należne Ci zadośćuczynienie? Skorzystaj z naszej pomocy prawnej online – szybko, wygodnie i bez wychodzenia z domu. Prześlij opis swojej sprawy, a prawnik przygotuje dla Ciebie indywidualną opinię prawną lub gotowe pismo do sądu lub komornika. Pomagamy jasno i skutecznie – sprawdź, jak łatwo możesz uzyskać profesjonalne wsparcie.
1. Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz.U. 1997 nr 89 poz. 555
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
Zapytaj prawnika