Co zrobić, gdy komornik zajmuje majątek dłużnika?

Jak zweryfikować, czy egzekucja jest prawidłowa?

Telefon od osoby podającej się za komornika nie wystarcza, aby uznać, że wszystkie działania są prawidłowe. Komornik może kontaktować się z dłużnikiem, ale podstawą egzekucji musi być tytuł wykonawczy, na przykład prawomocny nakaz zapłaty albo wyrok zaopatrzony w klauzulę wykonalności. W pierwszej kolejności trzeba ustalić imię i nazwisko komornika, kancelarię, sygnaturę sprawy egzekucyjnej, dane wierzyciela, wysokość długu oraz sąd i sygnaturę sprawy, w której wydano orzeczenie.

Jeżeli zajęto rachunek bankowy, warto od razu poprosić bank o informację, jaki organ dokonał zajęcia i na jaką sygnaturę. Następnie należy skontaktować się z kancelarią komorniczą przez oficjalny numer telefonu albo adres e-mail. Nie należy przekazywać pieniędzy na prywatne rachunki ani działać pod presją rozmówcy, który odmawia podania danych sprawy.

Przy pierwszej czynności egzekucyjnej dłużnik powinien otrzymać zawiadomienie o wszczęciu egzekucji, treść tytułu wykonawczego, informację o sposobie egzekucji oraz pouczenia o środkach zaskarżenia. W praktyce dłużnik może dowiedzieć się o zajęciu rachunku z banku zanim odbierze przesyłkę od komornika, ale nie zwalnia to komornika z obowiązku doręczeń i pouczeń.

Co zrobić od razu po zajęciu konta lub zapowiedzi zajęcia ruchomości?

Po uzyskaniu sygnatury sprawy warto złożyć do komornika krótkie pismo. Należy podać aktualny adres do doręczeń, adres faktycznego pobytu, numer telefonu lub e-mail, a także poprosić o doręczenie zawiadomienia o wszczęciu egzekucji, odpisu tytułu wykonawczego lub informacji o jego treści oraz protokołów dokonanych czynności.

Brak adresu zameldowania nie przesądza o nieważności egzekucji. Dla postępowania najważniejszy jest aktualny adres zamieszkania i adres do doręczeń. Jeżeli komornik albo sąd posługują się starym adresem, trzeba to jak najszybciej sprostować.

Równolegle należy ustalić, czy dług istnieje, czy nie został spłacony, czy nie jest przedawniony oraz czy nakaz zapłaty lub wyrok został prawidłowo doręczony. Jeżeli podstawą egzekucji jest nakaz zapłaty, którego dłużnik nigdy nie odebrał, sprawa wymaga szybkiej analizy akt sądowych.

Kroki prawne, gdy dłużnik nie dostał nakazu zapłaty lub wyroku

Jeżeli o sprawie sądowej dowiadujesz się dopiero od komornika, trzeba ustalić sąd, sygnaturę akt i sposób doręczenia nakazu zapłaty albo wyroku. W sądzie należy sprawdzić, na jaki adres wysłano korespondencję, kiedy przesyłka została awizowana lub odebrana, kto ją odebrał oraz czy w aktach znajduje się potwierdzenie doręczenia.

Jeżeli nakaz zapłaty wysłano na adres, pod którym dłużnik w tamtym czasie nie mieszkał, można złożyć do sądu wniosek o prawidłowe doręczenie orzeczenia i wskazać, że termin do zaskarżenia nie rozpoczął biegu. Do pisma warto dołączyć dowody faktycznego miejsca pobytu, na przykład umowę najmu, rachunki, dokumenty z pracy, korespondencję urzędową albo inne dokumenty pokazujące, że dłużnik nie mógł odebrać przesyłki pod wskazanym adresem.

Jeżeli doręczenie formalnie nastąpiło, ale dłużnik bez swojej winy nie mógł wnieść środka zaskarżenia w terminie, może być potrzebny wniosek o przywrócenie terminu do sprzeciwu. Taki wniosek trzeba co do zasady połączyć z samym sprzeciwem albo zarzutami, czyli nie wystarczy napisać, że chce się odzyskać termin.

W wielu sprawach trzeba również złożyć wniosek o zawieszenie egzekucji albo wstrzymanie wykonania tytułu. Samo pismo do sądu nie zawsze automatycznie odblokuje konto, dlatego warto zadbać o wyraźny wniosek dotyczący egzekucji i przekazać komornikowi odpis pisma lub postanowienia sądu.

Skarga na czynności komornika i inne środki obrony

Jeżeli problem dotyczy samego działania komornika, na przykład zajęcia rzeczy, błędnego protokołu, odmowy przyjęcia wyjaśnień albo zaniechania czynności, właściwym środkiem może być skarga na czynności komornika. Skargę co do zasady wnosi się w terminie tygodnia od czynności, zawiadomienia o czynności albo od dnia, w którym skarżący dowiedział się o czynności.

Skargę składa się do komornika, który dokonał zaskarżonej czynności albo zaniechał jej dokonania. Komornik może skargę uwzględnić, a jeżeli tego nie zrobi, przekazuje ją do sądu rejonowego właściwego ze względu na siedzibę kancelarii. Samo wniesienie skargi nie wstrzymuje automatycznie egzekucji, dlatego w skardze warto zawrzeć wniosek o zawieszenie postępowania albo wstrzymanie konkretnej czynności.

Jeżeli dłużnik kwestionuje sam dług, zapłatę, przedawnienie albo zdarzenie, które nastąpiło po powstaniu tytułu wykonawczego, może być potrzebne powództwo przeciwegzekucyjne. Nie zastępuje ono jednak sprzeciwu od nakazu zapłaty, gdy nadal możliwe jest zaskarżenie orzeczenia wydanego w sprawie.

Czy trzeba wpuścić komornika do mieszkania?

Jeżeli komornik przychodzi w celu dokonania czynności egzekucyjnych, dłużnik nie powinien utrudniać czynności ani zachowywać się agresywnie. Ma natomiast prawo żądać okazania dokumentów, wskazania sygnatury sprawy, danych wierzyciela, podstawy prawnej czynności oraz wpisania zastrzeżeń do protokołu.

Komornik może wykonywać czynności poza kancelarią zasadniczo w dni robocze od godziny 7:00 do 21:00. Czynności w dni wolne albo w godzinach nocnych wymagają zgody prezesa właściwego sądu rejonowego. Jeżeli cel egzekucji tego wymaga, komornik może zarządzić otwarcie mieszkania, pomieszczeń i schowków dłużnika oraz przeszukać rzeczy. Otwarcie lub przeszukanie mieszkania dłużnika odbywa się w asyście Policji.

Jeżeli mieszkanie należy do małżonka albo innej osoby, trzeba spokojnie wyjaśnić komornikowi, kto jest właścicielem lokalu i rzeczy znajdujących się w środku. Warto okazać akt własności, umowę najmu, umowę majątkową małżeńską, dokumenty zakupu, historię płatności lub inne dowody. Samo twierdzenie dłużnika bywa pomocne, ale nie zawsze wystarczy.

Zabezpieczenie majątku małżonka i rzeczy osób trzecich

Rozdzielność majątkowa ma znaczenie, ale nie oznacza, że komornik automatycznie odstąpi od każdej czynności w domu, w którym mieszka dłużnik. Jeżeli tytuł wykonawczy jest wystawiony tylko przeciwko jednemu małżonkowi, egzekucja co do zasady dotyczy majątku tego dłużnika, a nie majątku osobistego drugiego małżonka. Problem praktyczny polega na ustaleniu, do kogo należą konkretne ruchomości znajdujące się w mieszkaniu.

Nietypowym składnikiem majątkowym może być partycypacja TBS za długi, której zajęcie zależy od tego, komu przysługuje roszczenie o zwrot środków.

Komornik nie powinien zajmować ruchomości, jeżeli z ujawnionych okoliczności wynika, że nie stanowią własności dłużnika. Jeżeli jednak dojdzie do zajęcia rzeczy należących do małżonka, rodzica, partnera albo innej osoby trzeciej, właściciel powinien szybko przedstawić dowody i rozważyć skargę na zajęcie oraz powództwo ekscydencyjne o zwolnienie przedmiotu od egzekucji.

Powództwo osoby trzeciej o zwolnienie zajętej rzeczy od egzekucji wnosi się zasadniczo w terminie miesiąca od dnia dowiedzenia się o naruszeniu prawa. Jeżeli osoba trzecia najpierw złożyła skargę na zajęcie, termin może biec od doręczenia postanowienia oddalającego skargę. Termin jest krótki, dlatego nie warto czekać do licytacji.

Jak udowodnić własność rzeczy, gdy nie ma faktur?

Brak faktur sprzed wielu lat nie zamyka drogi do obrony. Własność można wykazywać różnymi środkami, zwłaszcza gdy rzeczy były kupowane dawno albo były prezentem. Przydatne mogą być potwierdzenia przelewów, historia rachunku bankowego, umowy sprzedaży, gwarancje, korespondencja ze sklepem, zdjęcia z datą, dokumenty ubezpieczeniowe, oświadczenia osób, które kupowały lub przekazywały rzecz, a także zeznania świadków.

Jeżeli rzecz została nabyta przed ślubem, z majątku osobistego małżonka albo po ustanowieniu rozdzielności majątkowej, warto wskazać to wprost i dołączyć dokumenty pokazujące datę nabycia. Podczas czynności należy zgłaszać komornikowi, że konkretne rzeczy nie należą do dłużnika, i żądać wpisania tego do protokołu.

Zajęcie rachunku bankowego i kwota wolna w 2026 roku

Przy egzekucji z rachunku bankowego bank blokuje środki zgodnie z zajęciem, ale nie wszystkie środki na rachunku muszą trafić do komornika. W 2026 roku kwota wolna od zajęcia na rachunku bankowym wynosi 3604,50 zł miesięcznie, czyli 75% minimalnego wynagrodzenia za pracę obowiązującego od 1 stycznia 2026 r. Kwota ta dotyczy rachunków osoby fizycznej i jest limitem miesięcznym, a nie limitem dla każdego rachunku osobno.

Jeżeli na rachunek wpływają świadczenia ustawowo wyłączone spod egzekucji, warto pilnować, aby bank i komornik prawidłowo je identyfikowali. Gdy bank zablokował środki, które nie powinny podlegać zajęciu, należy złożyć do komornika wniosek o zwolnienie tych środków, dołączyć potwierdzenia wpływów i w razie potrzeby rozważyć skargę na czynność komornika.

W przypadku długów alimentacyjnych zasady ochrony są surowsze. Również przy kilku egzekucjach albo kilku rachunkach bankowych sytuacja może wymagać indywidualnej analizy, bo istotne jest źródło środków, rodzaj długu i sposób dokonania zajęcia.

Kontakt z wierzycielem i ugoda ratalna

Pismo do wierzyciela z propozycją spłaty długu w ratach to dobry krok, ale trzeba znać jego skutki. Komornik działa na wniosek wierzyciela i nie może samodzielnie umorzyć lub zawiesić egzekucji tylko dlatego, że dłużnik zaproponował raty. Jeżeli wierzyciel zgodzi się na ugodę, powinien złożyć do komornika odpowiedni wniosek o zawieszenie albo umorzenie postępowania w całości lub części.

Szerzej tę kwestię wyjaśnia analiza „negocjacje z wierzycielem”.

W ugodzie warto ustalić wysokość rat, terminy płatności, numer rachunku, sposób zaliczania wpłat, zasady cofnięcia lub ograniczenia egzekucji oraz konsekwencje opóźnienia. W praktyce najlepsze jest pisemne porozumienie z wierzycielem, które można następnie przekazać komornikowi.

Przykłady

Poniższe przykłady pokazują, jak opisane zasady mogą wyglądać w praktyce przy zajęciu konta, wizycie komornika w mieszkaniu oraz przy rzeczach należących do małżonka.

FAQ

Czy brak pisma od komornika oznacza, że zajęcie konta jest nieważne?

Nie zawsze. Dłużnik powinien otrzymać zawiadomienie o wszczęciu egzekucji i informacje o tytule wykonawczym, ale w praktyce o zajęciu rachunku można dowiedzieć się najpierw z banku. Brak doręczenia trzeba jednak wyjaśnić, bo może mieć znaczenie dla środków zaskarżenia i zawieszenia egzekucji.

Co zrobić, gdy nigdy nie otrzymałem nakazu zapłaty?

Trzeba ustalić sąd i sygnaturę sprawy, sprawdzić akta oraz adres doręczenia. Jeżeli nakaz wysłano na zły adres, można wnioskować o prawidłowe doręczenie i zaskarżyć nakaz. Jeżeli termin upłynął bez winy dłużnika, może być potrzebny wniosek o przywrócenie terminu połączony ze sprzeciwem albo zarzutami.

Czy komornik może zająć rzeczy należące do męża albo żony dłużnika?

Komornik powinien prowadzić egzekucję z majątku dłużnika. Jeżeli z okoliczności wynika, że rzecz nie jest własnością dłużnika, nie powinna zostać zajęta. Gdy mimo to dojdzie do zajęcia, właściciel rzeczy powinien szybko przedstawić dowody i rozważyć skargę oraz powództwo o zwolnienie rzeczy od egzekucji.

Czy samo oświadczenie, że rzeczy są cudze, wystarczy?

Czasami może pomóc, ale nie zawsze wystarczy. Najlepiej połączyć oświadczenie z dokumentami, potwierdzeniami płatności, umową majątkową małżeńską, zdjęciami, korespondencją lub innymi dowodami. Im cenniejsza rzecz, tym większe znaczenie mają konkretne dowody własności.

Ile czasu ma osoba trzecia na obronę zajętej rzeczy?

Powództwo o zwolnienie zajętego przedmiotu od egzekucji wnosi się zasadniczo w terminie miesiąca od dnia, w którym osoba trzecia dowiedziała się o naruszeniu swojego prawa. Jeżeli wcześniej złożyła skargę na zajęcie, termin może biec od doręczenia postanowienia oddalającego skargę.

Czy ugoda z wierzycielem automatycznie zatrzymuje komornika?

Nie. Egzekucję zatrzymuje dopiero odpowiedni wniosek wierzyciela, postanowienie sądu albo inna formalna podstawa przewidziana w przepisach. Dlatego przy ugodzie trzeba dopilnować, aby wierzyciel złożył do komornika wniosek o zawieszenie, ograniczenie lub umorzenie egzekucji.

Podsumowanie

Gdy komornik zajmuje konto albo zapowiada zajęcie ruchomości, najważniejsze jest szybkie ustalenie podstawy egzekucji. Trzeba sprawdzić, jaki nakaz zapłaty lub wyrok stanowi tytuł wykonawczy, czy został prawidłowo doręczony i czy istnieją podstawy do sprzeciwu, skargi, zawieszenia egzekucji albo powództwa przeciwegzekucyjnego.

W przypadku rzeczy należących do małżonka lub innej osoby trzeciej nie należy ograniczać się do ustnych wyjaśnień. Warto przygotować dowody własności, żądać wpisania zastrzeżeń do protokołu i pilnować krótkich terminów. Równolegle można negocjować z wierzycielem, ale skuteczność ugody zależy od jej treści oraz od formalnego wniosku wierzyciela do komornika.

Źródła:

1. Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz.U. 1964 nr 43 poz. 296, w szczególności art. 767, art. 805, art. 810, art. 814, art. 820, art. 820[3], art. 824, art. 841 i art. 845.
2. Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz.U. 1964 nr 9 poz. 59, w szczególności przepisy o umowach majątkowych małżeńskich i rozdzielności majątkowej.
3. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93.
4. Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe - Dz.U. 1997 nr 140 poz. 939, art. 54.
5. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 11 września 2025 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej w 2026 r. - Dz.U. 2025 poz. 1242.

Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej  ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.