Kategoria: Długi, pożyczki, kredyty

Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z długami?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Żądanie spłaty całej pożyczki w rodzinie

Mateusz Rzeszowski • Opublikowane: 2018-01-26

Kilka lat temu mój wuj udzielił mi pomocy finansowej w wysokości 150 000 zł z przeznaczeniem na budowę domu. Pieniądze zostały wypłacane w kilku transzach gotówkowych, które każdorazowo kwitowałem podpisem. Zaznaczam, że nigdy nie ustalaliśmy terminu i harmonogramu spłat. Wuj pomagał nam, ponieważ sam w tym czasie planował budowę domu tuż obok, a jest to dość odludna okolica, i chciał mieć w pobliżu kogoś bliskiego. Dodatkowo zależało mu na moim zaangażowaniu w budowę (pomagałem zaprojektować jego dom, wybrać wykonawcę, wskazać technologię budowy, typ ogrzewania itp.) Planując jakiekolwiek większe wydatki (np. zakup samochodu), pytałem, czy aby nie potrzebuje spłaty i zawsze uzyskiwałem odpowiedź, że mam się nie przejmować tym, co było, bo teraz nie jest już to aktualne. Za sprawą podszeptów pewnych osób wuj zmienił całkowicie zdanie i żądał pilnej spłaty całości pożyczki, przy tym straszy mnie sądem. Co mogę zrobić w tej sytuacji? Nie dysponuję obecnie taką sumą, aby oddać ten dług. Na ile realna jest groźba postępowania sądowego?

zdjęcie prawnika
Mateusz Rzeszowski

»Wybrane opinie klientów

Jestem bardzo zadowolona z odpowiedzi, kolejny raz przekonałam się, że są to odpowiedzi wyczerpujące i w pełni profesjonalne
Ela
Jestem zadowolony z porad prawnych udzielonych przez \"eporady24.pl\". Zadawałem kilkukrotnie pytania dodatkowe i otrzymałem ostatecznie wyczerpująca odpowiedź, a co najważniejsze, jej podstawę prawną.
Jerzy, fizjoterapeuta, 64 lata
Bardzo serdecznie dziękuje Pani mecenas za porade. Wszystko jest dla mnie jasne.
Edyta, mgr administracji, 38 lat
Dokładność i Szybkość odpowiedzi
Anita, 43 lata
Konkretna odpowiedz pod daną sprawę i możliwość zadawania dodatkowych pytań.
Jerzy

W opisanej sytuacji zastosowanie będą miały przepisy dotyczące pożyczki, znajdujące w się w art. 720-724 Kodeksu cywilnego (K.c.). Przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości. Zgodnie z art. 720 § 2 umowa pożyczki, której wartość przekracza tysiąc złotych, wymaga zachowania formy dokumentowej. W tym przypadku warunek ten został spełniony przez każdorazowe pokwitowanie przekazanej kwoty pieniężnej. Istotą umowy pożyczki jest obowiązek zwrotu jej przedmiotu, czyli zwrotu określonej co do wielkości kwoty pieniędzy lub określonej ilości rzeczy oznaczonych co do gatunku. Termin zwrotu pożyczki określa zaś art. 732 K.c.:

Art. 723. Jeżeli termin zwrotu pożyczki nie jest oznaczony, dłużnik obowiązany jest zwrócić pożyczkę w ciągu sześciu tygodni po wypowiedzeniu przez dającego pożyczkę.”

Oznacza to, że jeżeli nie umawiali się Panowie na termin spłaty długu, to zobowiązany jest Pan zwrócić pożyczkę w ciągu 6 tygodni od momentu, w którym Pana wuj poinformował Pana, że żąda zwrotu. Zgodnie z art. 358(1) K.c. – co do zasady zwrot powinien nastąpić przez zapłatę sumy nominalnej, czyli sumy pieniężnej, którą Pan pożyczył. Nie są należne w tym przypadku żadne odsetki, bądź kapitalizacje pożyczonej kwoty. Należy przyjąć, iż zwrot może nastąpić w każdy sposób, na który wyrazi zgodę pożyczkodawca, w tym ratalny.

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Jeżeli pożyczkodawca będzie żądał zwrotu całości należności i zwrot ten nie nastąpi, dłużnik popada w opóźnienie w zapłacie. W związku z tym wierzyciel może dochodzić odsetek za opóźnienie, w myśl przepisu art. 481 K.c.:

Art. 481. § 1. Jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi.

§ 2. Jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była oznaczona, należą się odsetki ustawowe za opóźnienie w wysokości równej sumie stopy referencyjnej Narodowego Banku Polskiego i 5,5 punktów procentowych. Jednakże gdy wierzytelność jest oprocentowana według stopy wyższej, wierzyciel może żądać odsetek za opóźnienie według tej wyższej stopy.”

Należy jednocześnie zauważyć, iż roszczenie o zwrot pożyczki ulega przedawnieniu według zasad ogólnych, opisanych w art. 117 K.c. Termin przedawnienia roszczenia wynosi więc 10 lat od momentu udzielenia pożyczki.

Tak więc, jeśli nie doszło do przedawnienia, Pana wuj ma prawo żądać od Pana spłaty całości zobowiązania i dochodzić tego na drodze sądowej. Jedynym punktem zaczepienie jest tu fakt, że, jeśli dobrze zrozumiałem, Pański wuj utrzymywał w pewnym momencie, że wierzytelność jest nieaktualna. Istnieje zatem pewna szansa na powołanie się na art. 508 K.c., a więc instytucję zwolnienia z długu:

Art. 508. Zobowiązanie wygasa, gdy wierzyciel zwalnia dłużnika z długu, a dłużnik zwolnienie przyjmuje.”

Zgodnie z tym przepisem możliwe jest zwolnienie z długu poprzez zawarcie umowy między dłużnikiem a wierzycielem. Do zwolnienia z długu nie wystarcza zatem samo oświadczenie wierzyciela zrzekającego się przysługującej mu wierzytelności, konieczna jest także akceptacja oświadczenia przez dłużnika. Wskutek zawarcia umowy o zwolnienie z długu zobowiązanie wygasa. Nie została tu zastrzeżona żadna forma szczególna, a więc umowa może być zawarta nawet w formie ustnej. Udowodnienie zawarcia przez Pana takiej ustnej umowy z wujem może okazać się dość problematyczne, choć na Pańską korzyść przemawiają opisane okoliczności, a zwłaszcza fakt, iż Pański wuj nie dochodził wierzytelności przez dość długi okres i nie akceptował Pańskich propozycji spłaty.

W przypadku zatem skierowania przez Pana wuja sprawy na drogę sądową może podnieść Pan zarzut wygaśnięcia zobowiązania na skutek zwolnienia z długu, choć nie znając całości okoliczności, ciężko mi ocenić, czy zarzut ten okaże się skuteczny. Alternatywnym rozwiązaniem będzie też próba polubownego ułożenia harmonogramu spłat pożyczki, co najlepiej uczynić jest w formie pisemnej.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>


Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z długami?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »